Atölyede akrilik tinerle yapılan bir denemenin sonucu çoğu zaman tek bir sayı olarak dolaşır. Bir vardiya akış kabındaki süreyi kaydeder, sonraki vardiya aynı değeri görünce karışımın eşdeğer olduğunu düşünür. Ancak iki ölçüm ayrı kaplarla, farklı numune sıcaklıklarında ya da karıştırmadan sonra farklı anlarda alındıysa, değerler aynı görünse bile karşılaştırma zayıftır. İşe yarayan deneme formu, sonucu üreten koşulları ve panelin nasıl değerlendirildiğini aynı kayıt altında toplar. Böylece süre farklı çıktığında ekip nereden başlayacağını, süre aynı çıktığında ise hangi sonuçları henüz çıkaramayacağını bilir.
Katalog arşivinin 41. sayfasında akrilik tiner ayrı bir ürün ailesi olarak görünür. NanoMix akrilik tiner ürün kaydını, kaplama için onaylanmış güncel belgeyle birlikte kullanın. Arşivin 25. sayfasındaki yarı mat akrilik örneği belirli bir kaplamaya aittir. O örnekteki sayılar başka ürünün karışım koşulu veya atölyenin kabul sınırı olarak kullanılamaz. Akrilik boya başlığı altında birden fazla ürün ve uygulama yöntemi bulunur. Deneme formunun ilk işi, bunlar arasından tam olarak hangi kaplamanın ve hangi yardımcının incelendiğini açıklığa kavuşturmaktır.
Denemeye tek bir soru verin
Denemeden önce hangi farkı anlamak istediğinizi yazın. Örneğin iki vardiyanın aynı referans karışımı aynı yöntemle ölçüp ölçemediğini araştırmak ile farklı hammadde partilerinin kaplama görünüşüne etkisini araştırmak ayrı çalışmalardır. İlkinde ölçüm düzeni, numune sıcaklığı ve hazırlama zamanı sabit tutulur. İkincisinde parti kimliği izlenen değişkendir ve iki numunenin aynı ölçüm koşullarında karşılaştırılması gerekir. Soruyu daha başlangıçta belirlemek, kap, tiner partisi, bekleme süresi ve uygulama ayarının aynı anda değişmesini önler. Birden çok değişiklik kaçınılmazsa formu keşif amaçlı işaretleyin. O kaydı tek nedenin doğrulaması için kullanmayın.
İş emrinde veya reçete kaydında yazan ürün kodunu, ana bileşen partisini, gerekiyorsa ikinci bileşen partisini, tiner referansını ve güncel belge revizyonunu birlikte kaydedin. Deneme numunesine kaba aktarılan farklı partiler karıştıysa bunu tek bir parti numarasıyla özetlemeyin. Tiner ve akrilik sertleştirici farklı görevleri olan bileşenlerdir. iki bileşenli akrilik son kat ile tek bileşenli akrilik son kat için aynı hazırlama adımlarını varsaymayın. Hangi yardımcının seçileceğini değerlendirmek gerekiyorsa akrilik tiner ve boya sistemi eşleştirme rehberi başlangıç noktasıdır.
Karşılaştırma grubuna ad vermek, sonuçları daha sonra birleştirmeyi kolaylaştırır. Aynı programda denenen iki farklı gri renge ya da aynı rengin farklı parlaklıklarına tek bir referans numune kodu vermeyin. Örnek bir kayıt düzeninde temel çalışma bir deneme kimliği taşır, her hazırlama ayrı bir numune kodu alır ve her panel kendi numunesine bağlanır. Daha sonra hangi panelin hangi sıvıdan geldiği yazıyla ortaya çıkıyorsa, farklı saatlerde çekilen fotoğrafları elle eşleştirmek gerekmez. İlk kayıt açıldığında amaç, karşılaştırma grubu ve sonucu kullanacak kişinin hangi kararı vermesi beklendiği anlaşılmalıdır.
Kap, yöntem ve numuneyi tanımlayın
Bir akış kabının gösterdiği değer, tanımlı başlangıç ve bitiş noktaları arasındaki süredir. Aynı birim, farklı kap tiplerinden çıkan sayıları eşdeğer yapmaz. Formda cihaz türü, model veya standart ailesi, kap ya da nozül numarası ve ekipmanın atölye kimliği bulunmalıdır. Bakım veya doğrulama kaydını forma kopyalamak yerine güncel kaydın kimliğini iliştirin. İki kabın gövdesi birbirine benzese bile birinin deliği farklı olabilir. Aynı modelde iki kap kullanılıyorsa ekipman kimliği, tekrarlanan bir farkın belirli bir kaba bağlı olup olmadığını incelemeyi mümkün kılar.
ASTM’nin D1200 kapsamı Ford tipi akış kabının Newton tipi veya ona yakın akış gösteren sıvılardaki kullanımını tarif eder. Ürün veya yöntem koşulları başka bir ölçüm düzeni gerektiriyorsa atölyedeki akış kabı kaydına aynı anlamı yüklemeyin. Kurulu yöntemin ürün için geçerliliğini doğrulayın. Uygunluk bilinmiyorsa form bu durumu açıkça göstermeli ve süre bir kabul değeri olarak kullanılmamalıdır. Üreticinin cihaz kılavuzu, farklı kapları ve uygulama adımlarını ayırt etmeye yardım eder. Bir kap talimatındaki çalışma aralığı başka kaba, başka standarda ya da bütün akrilik ürünlere taşınamaz.
Tiner kullanılan bir denemede kap ve alıcı düzeneğinin gözle kontrolü de kayda değer. Kabın temiz ve hasarsız olması, ayrılabilir parçaların doğru takılması ve yöntem gerektiriyorsa düzeneğin dengede bulunması ölçümün parçasıdır. Kılavuzun belirttiği kontrolü bakım adımına dönüştürün ve formda geçerli olduğunu teyit edin. Bir önceki numuneden kalıntı görülüyorsa önce ekipmanı hazırlayın, ardından yeni bir numune alın. Gözlenen kalıntının süreyi ne kadar değiştirdiğini tahmin edip eski sonucu düzeltmeyin. Benzer biçimde bir cihaz değiştiğinde eski ve yeni sonuçları ancak bunu değerlendirmek için belirlenmiş bir karşılaştırma varsa aynı seride izleyin.
Sıcaklığı ve hazırlamadan beri geçen süreyi birlikte kaydedin
Ortam sıcaklığı ile numunenin ölçüm anındaki sıcaklığı iki ayrı alandır. Soğuk bir depodan çıkarılan kap, atölyeye ulaştığı anda çevresiyle aynı sıcaklıkta kabul edilmemelidir. Ölçümün sıcaklık alanına sıvı üzerinde yöntemine uygun biçimde okunan değeri, ortam alanına ayrı gözlemi girin. Üreticinin tarif ettiği koşullara ulaşmadan alınan bir ölçümü silmek yerine neden karşılaştırma dışında kaldığını kaydedin. Referans zaman serisindeki bir değişimin, sıcaklıkları farklı numunelerin karıştırılmasından kaynaklanıp kaynaklanmadığını ancak bu ayrım korunmuşsa anlayabilirsiniz.
Atölyede aynı vardiyada hazırlanan iki numune bile aynı yaşta olmayabilir. Hazırlama bitişinin nasıl tanımlandığını denemeden önce kararlaştırın. Formda hazırlama bitişi, numunenin ayrıldığı an ve ölçüm başlangıcı ayrı yazılabilir. Böylece “ilk ölçüm” gibi göreli ifadelerin arkasında hangi zamanın bulunduğu anlaşılır. Kaplamanın uygulama penceresi ve gerekiyorsa bekletme koşulu güncel ürün belgesinden gelir. Formdaki zaman damgası bu sürelerin yerine geçmez. Ölçüm aralığı aşıldıysa veya zaman bilinmiyorsa karşılaştırmayı bekletin ve yönteme uygun yeni bir deneme açın.
Bir vardiya sıcaklığı kaydediyor fakat ölçüm anını belirtmiyorsa ikinci vardiya aynı hazırlama sürecini tekrarlamakta zorlanır. Numuneler bekleme sırasında farklı şekilde korunmuşsa gözlemlerin konusu da değişmiş olabilir. Kullanılan hazırlama yöntemini, varsa numune kabını ve işlemden sonra gözlenen kabarcık veya ayrışmayı kayıt altında tutun. Elcometer kılavuzu ölçülen sıvının sıcaklığını kaydetme ve numunenin homojenliğini gözetme gereğini açıklar. Kayıt üzerinde havada kalmış bir alanı varsayımla doldurmak yerine, o sonucu açıklayıcı bir gözlem olarak saklayın ve referans hesabının dışında tutun.

Tekrarların ayrı tutulması karar kalitesini artırır
Formu bir ortalama kutusuyla sınırlamayın. Her ölçüm satırında numune kodu, cihaz kimliği, sıvı sıcaklığı, zaman, ölçülen saniye ve gerekirse geçersizlik nedeni yer alsın. Tekrar sayısını ve geçerli bir tekrarın ne olduğunu iş için belirlenen yönteme göre önceden kararlaştırın. Akışın uygun biçimde başlamaması, okunur bir bitişin olmaması veya kapta kabarcık görülmesi durumunda değeri sessizce silmeyin. Tamamlanmamış işlemi, koşulları sağlanarak yapılan yeniden ölçümden ayırın. Aynı rakama ulaşıncaya kadar ölçmek yerine, her tekrarın hangi soruyu cevapladığını gösterin.
Örneğin ilk kayıtta zaman tutulmuş ama bitiş noktasında gözlem kesilmiş olsun. İkinci kayıtta süre daha kısadır ve gözlem tamamlanmıştır. Bunların ortalamasını almak, bir eksik ölçümü geçerli hale getirmez. İlk satırın neden karşılaştırılmayacağını açıklayın. İkinci satırı da yöntemde tanımlanmış tekrar koşullarını sağlayıp sağlamadığına göre değerlendirin. Form açıklamaya izin verirse bir sonraki kişi, aynı farkı gördüğünde kaba, numuneye veya kronometre gözlemine bakacağını bilir. Verinin yokluğu ile olağandışı ama usulüne uygun alınmış bir sonuç aynı işaretle gösterilmemelidir.
İki geçerli süre birbirinden ayrıldığında ilk adım formdaki ortak koşulları kontrol etmektir. Birden fazla cihaz veya numune kullanılmışsa farkın nerede başladığı, tek bir ortalama satırından geri çıkarılamaz. Referans numune ile ikinci deneme arasındaki numune geçmişini, sıcaklık ölçü noktasını, cihazı ve zamanlamayı yan yana getirin. Kurulu ön koşullar eşleşiyor fakat okumalar dağınıksa bu yayılımı not edin. Sonuca daha fazla basamak eklemek ölçümü daha güvenilir yapmaz. Kap ve yönteme uygun raporlama hassasiyetini kullanın ve çıkarımı gerçek tekrarların taşıyabildiği ölçüde sınırlayın.
Paneli, ölçüm satırından ayrı değerlendirip kayda bağlayın
Kaba ait süre sıvı gözlemidir. Panel ise hazırlanan yüzey, uygulama koşulları ve değerlendirme anıyla birlikte bir bitiş görünüşü gösterir. Bir numune için hazırlanan panel etiketinde numune kodu ve görünen yüz yer alsın. Altlık, yüzey hazırlığı, uygulama yöntemi, kat düzeni ve onaylı referans kaydedilsin. Film kalınlığı ölçülüyorsa cihaz ve ölçümün aşaması ayrı bir not olmalıdır. İnceltme, viskozite ve film kalınlığı rehberi bu ilişkilerin gerekçesini ayrıntılandırır. Deneme formu bunları birbirine karıştırmadan kaydetmeye yarar.
Akrilik yarı mat son kat için kullanılan görünüş örneği ile parlak iki bileşenli akrilik son kat için kullanılan örnek farklı olabilir. Panel karşılaştırmasında aynı yüzeye aynı görüş açısı ve ışık yönüyle bakın. Değerlendirme anı ve yöntem şartı belli olmadan fotoğraf parlaklığını puana dönüştürmeyin. Işığın yansıması görüntüyü belirgin biçimde değiştiriyorsa referansı mümkünse aynı kareye alın. Panel kodu fotoğraf dosyasında bulunmalı, fotoğraf orijinal ölçüm satırıyla ilişkilendirilmelidir. İki sayının aynı olmasına rağmen panelin farklı çıkması mümkün olduğundan her iki sonucu görünür tutun.
Panelde kuru püskürtmeyi düşündüren bir görünüş varsa, tek başına akış süresini değiştirerek nedeni doğrulamış olmazsınız. Aynı ölçümü veren iki panelin geometri, uygulama ayarı veya inceleme koşulları farklı olabilir. Akrilik tiner, kuru püskürtme ve yüzey düzgünlüğü rehberi bu görünüşün ayrı incelemesini ele alır. Panel gözlemini “mat”, “daha dokulu” veya “kenarda farklı” gibi tekrar bulunabilir bir konum bilgisiyle kaydedin. İşlem koşulları değişmişse farkı önce ayrıştırın. Böylece atölye tiner seçimine dönmeden önce sorunun gerçekten hangi karşılaştırmadan çıktığını görebilir.
Kayıt örneğini iki ayrı kararla kapatın
Formu tasarlarken üst bölümde deneme kimliği, amaç, ürün ve parti, güncel belge, yöntem ve referans bulunsun. Ortada her ölçümün kendi ham satırı, altta panel kimliği, inceleme koşulu ve sonuç olsun. Son bölümde iki karar yazın: ölçüm grubunun karşılaştırmaya uygunluğu ve panelin görünüş şartına göre durumu. Sonuçlar uyumsuzsa karşılaştırma prosedürünü ve uygulama incelemesini ayrı açın. Bir örnekte sıcaklığı kaydedilmemiş ölçüm grup dışı kalır. Buna rağmen panel, kendi kayıtları yeterliyse uygulama açısından ayrıca incelenebilir. Bu durum, eksik ölçüme geriye dönük geçerlilik vermez.
Diyelim sabah ve öğleden sonra hazırlanan gri paneller yan yana kabul edildi. Ham satırlardan birinin cihaz kimliği boş. Fiziksel panellerde uyum görülüyor, fakat sabah ve öğleden sonraki ölçüm koşulları aynı deneme olarak doğrulanamıyor. Özet satırında, görünüş incelemesinin sonucunu yazın ve karşılaştırma için cihaz kimliğinin doğrulanmasını veya kontrollü tekrarı isteyin. Tersi örnekte süreler aynı düzenekte uzlaşır fakat bir panel kenarı farklı görünür. Bu durumda ölçüm düzeni korunabilir, panelde ise kenar hazırlığı ya da uygulama dağılımı için ayrı inceleme gerekir. Bir onay alanının öteki kararı örtmesini engelleyin.
Referansın son kullanım koşullarını da sınırlandırın. Onaylı panel, bir renk, ürün, yüzey ve uygulama durumu için yol gösterir. Genel katalogda yer alan akrilik astar boya, akrilik vernik ve parlak akrilik vernik sayfaları farklı kat rollerini ve görünüş seçeneklerini tanımlar. Biri için tutulan deneme kaydı diğerinin geçerlilik koşulu değildir. Tiner ve yardımcı ürünler sayfasından ürün ailesini, ürün yelpazesinden ise doğru ürün kaydını bulun. Formda kararın hangi sistem ve hangi belgeye bağlı olduğunu her seferinde açıkça gösterin.
Pilot kayıtla boş alanları ve yanlış varsayımları bulun
Formu kullanıma vermeden önce iki vardiyadan birer kişinin aynı denemeyi okuyup yorumlamasını isteyin. İlk kişi kaydı elindeki notlarla tamamlasın, ikinci kişi yalnız kayıt ve panel kodlarına bakarak başlangıç koşullarını söylesin. İkinci kişi hangi karışımın referans olduğunu veya son panelin hangi numuneden geldiğini çıkarmak için sözlü açıklama istiyorsa, alan başlıklarını değiştirin. Örneğin “sıcaklık” yerine “ölçümde sıvı sıcaklığı” ve “ortam sıcaklığı” yazın. “Kap” alanının numune kabı mı, akış kabı mı olduğunu ayırın. Alanları çoğaltmadan bu küçük ayrımları yapmak, kaydı vardiya devrinde daha hızlı okunur hale getirir.
Bir kâğıt formdaki başlıkları üstten alta şöyle kurabilirsiniz. Önce deneme kimliği ve test edilmek istenen fark. Sonra kaplama, bileşenler ve geçerli teknik belge. Bir sonraki satırda sabit tutulan karşılaştırma koşulları ile izlenen tek değişken. Her ham ölçümün yanında cihaz kimliği, zaman damgası, sıvı sıcaklığı, süre ve geçerlilik gerekçesi. En altta ilgili panel ve referans kimliği, görsel inceleme anı, panel sonucu ve takip işi. Bu sıra, bir okurun kaplama kimliği ile sonuç arasında koşulları görebilmesini sağlar. Koşullar değiştiğinde aynı formu sürdürüp son satırda geçişi kaybetmek yerine yeni bir karşılaştırma grubu açın.
İki referans panelle çalışılan bir örnekte ilk panel, denemenin başındaki kabul örneğidir. İkinci panel, yeni üretimden ayrılmış fakat henüz kabulü tamamlanmamış bir parçadır. Benzer etiketlere rağmen bunlar aynı rolü taşımaz. Fotoğraf klasörüne “kabul edilen” ve “incelemede” gibi durum alanları eklenmezse en yeni kare yanlışlıkla referans kabul edilebilir. Formda hangi panelin hangi tarihte ve hangi değerlendirme sonucu ile referans haline geldiğini gösterin. Açıklama yalnızca fotoğraf adında kalıyorsa daha sonra dosyaların taşınmasıyla kaybolabilir. Bilgiyi denemenin ana kaydına bağlayın ve gerekiyorsa ek dosyayı oradan açılabilir bırakın.
Ölçüm değerlerinin panel üzerindeki konuma göre kullanıldığı işlerde işaretli bölgeyi de kayda katın. Örneğin kenarla orta bölge arasındaki farkı inceleyecekseniz iki alanı bir tek “yüzey iyi” notuyla birleştirmeyin. Her alan için hangi yönden bakıldığını ve onaylı referansın hangi yüzüyle karşılaştırıldığını yazın. Böyle bir gözlem, kullanılan kaplama ve ölçüm düzeni aynı kalsa bile uygulama değişkenini daha dar alanda araştırmanıza yarar. Buna karşılık ölçümde farklılık varsa fakat paneller yalnızca uzaktan görülmüşse, panel kabulünü ölçüm sonucuna dayanarak tamamlamayın. Her değerlendirmeyi o aşamanın gerektirdiği kanıta bağlayın.
Deneme formu düzenli kullanılmaya başladığında ilk birkaç kaydı birbiriyle karşılaştırın. Süre sütununu okumadan önce eksik kalan alanların hangi kararları etkilediğine bakın. Örneğin kayıp sıcaklık bilgisi ölçüm grubunu durdurabilir, fotoğrafın eksik olması ise fiziksel panel yanında yeniden inceleme gerektirebilir. İkisini aynı tür veri eksikliği olarak işaretlemek, ekiplerin aynı gereksiz işlemleri tekrar etmesine neden olur. En sık karıştırılan alanların yanında kısa birim ve tanım bırakın. Zorunlu alanların tamamını doldurmak, yöntemi doğru uyguladığınızı tek başına kanıtlamaz. Form, kullandığınız yöntemin koşullarını görünür hale getirdiği sürece kararları iyileştirir.
Vardiya devrinde kaydı yeniden kullanılabilir bırakın
Sahada işe yarayan form, onu doldurmayan bir kişinin de hangi ölçümlerin karşılaştırılabileceğini söyleyebilmesini sağlar. Bunun için numune etiketinin fotoğrafta veya dosya adında bulunması, ölçüm cihazının bakım kaydının erişilebilir olması ve kullanılan referans panelin yerinin bilinmesi gerekir. Vardiya değişiminde açık kalan kalemleri belirleyin: yeni numune alınacak mı, kap için kontrol mü yapılacak, görünüşü kim değerlendirecek? “Tekrar bakılacak” gibi bir ifadeyi işi devralacak kişiye bırakmayın. Bir sonraki denemenin hangi koşulu sabit tutması ve hangi bulguyu sınaması gerektiğini yazın.
Günler arası veriyi eğilim için kullanacaksanız yalnız aynı ölçüm yöntemine ve aynı kabul koşullarına bağlanmış satırları karşılaştırın. Ürün belgesi değiştiğinde form revizyonunu eski kayıtların üzerine yazmayın. Yeni revizyonun hangi tarihten ve hangi işler için geçerli olduğunu yazın. Böylece sayı değiştiğinde ürün davranışının, cihazın ya da formun tanımının değiştiğini ayırt edebilirsiniz. Atölye denemesinin en değerli çıktısı tek başına bir saniye değeri değildir. Ölçümün nasıl alındığını, panelde ne görüldüğünü ve ekibin bir sonraki adımı hangi dayanakla seçtiğini daha sonra yeniden gösterebilen bir kayıttır.
